Hạ tầng dữ liệu không gian - Spatial Data Infrastructure

Hệ thống thông tin địa lý (GIS - Geographic Information System) đang ngày càng trở thành một công cụ đắc lực trong quản lý tài nguyên thiên nhiên, môi trường, kinh tế - xã hội…; cho phép phân tích, đánh giá hiện trạng, dự báo tương lai, đề xuất các định hướng phát triển; và GIS đã được ứng dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực như: quản lý đất đai, quy hoạch xây dựng, hạ tầng kỹ thuật đô thị, môi trường, viễn thông, du lịch. Tuy nhiên, để đưa ra những quyết định chính xác và toàn diện, giải quyết các vấn đề mang tính liên ngành đòi hỏi cần phải có sự kết hợp nhiều nguồn dữ liệu với nhau. Vì vậy, hạ tầng dữ liệu không gian (SDI - Spatial Data Infrastructure) chính là giải pháp thích hợp nhất để đáp ứng các yêu cầu trên.
Hạ tầng dữ liệu không gian (SDI) là một thành phần trong hạ tầng dữ lệu chung, bao gồm các thành phần cần thiết để thu nhận, xử lý, lưu trữ, phân phối và nâng cao tính hữu dụng của dữ liệu không gian, làm cơ sở cho việc tạo lập và chia sẻ dữ liệu không gian giữa các cơ quan, đơn vị…
Hạ tầng dữ liệu không gian được chia thành các cấp độ toàn cầu, khu vực, quốc gia, địa phương và doanh nghiệp. Hạ tầng dữ liệu không gian của một quốc gia gọi là hạ tầng dữ liệu không gian quốc gia (NSDI). Hiện nay, SDI đã trở thành một nguồn lực thông tin rất lớn đối với hầu hết các quốc gia, đóng vai trò quan trọng trong việc tăng nhanh tiến độ xây dựng xã hội thông tin và phát triển nền kinh tế trí thức, xây dựng Cổng thông tin điện tử, đổi mới hệ thống hành chính theo hướng phục vụ người dân hiệu quả, minh bạch và dân chủ.

Các thành phần của SDI
 

Quy trình thực hiện SDI

SDI được thực hiện theo quy trình bao gồm 3 giai đoạn: (1) chuẩn bị và lập kế hoạch, (2) thiết kế, phát triển và thử nghiệm, (3) triển khai và sàng lọc, được mô tả như hình dưới đây:

- Giai đoạn 1: Chuẩn bị và lập kế hoạch. Các chương trình và kế hoạch rất quan trọng trong giai đoạn đầu của việc thực hiện SDI. Bước đầu tiên là bổ nhiệm các nhà lãnh đạo chủ chốt cho việc thiết lập và thực hiện tầm nhìn cho một SDI hiệu quả. Công việc của nhóm là nghiên cứu tổng quan về các SDI tương tự, xác định yêu cầu hệ thống SDI, nhu cầu của người dùng, cơ cấu tổ chức; xác định mục tiêu, thiết lập khung thời gian và các mốc công việc.


- Giai đoạn 2: Thiết kế, phát triển và thử nghiệm. Một trong những bước đầu tiên để thực hiện trong thiết kế SDI là xác định các tiêu chuẩn, quy định cụ thể, các bước tiếp theo cần xem xét là xác định các quy trình và phát triển phần mềm. Với tiêu chuẩn, quy trình và phần mềm được thiết kế cho mẫu thử nghiệm SDI, cần có chương trình phát triển đào tạo cho phép nhân viên làm quen với SDI, vì vậy chương trình đào tạo sẽ rất quan trọng và được thực hiện dưới hình thức tài liệu hướng dẫn. Sau khi mẫu thử được giới thiệu, sẽ được thí điểm trên quy mô nhỏ để kiểm tra khả năng hoạt động của hệ thống.
 

- Giai đoạn 3: Triển khai và sàng lọc. Cần một quá trình để triển khai SDI và một quy trình để sàng lọc, điều chỉnh chương trình. SDI cần được tiếp tục theo dõi các chỉ số để xem nó có đang hoạt động tốt hay không, có đạt được các mục tiêu chiến lược đề ra hay không. Trên cơ sở những phát hiện được thu thập từ số liệu đó sẽ điều chỉnh phù hợp để phục vụ cho người dùng. 

Điều kiện để thiết lập hạ tầng dữ liệu không gian

-    Có CSDL nền địa lý dùng chung
-    Có bộ phận chuyên trách, đại diện cho Cơ quan có thẩm quyền, cụ thể hoá các chủ trương của lãnh đạo trong việc chỉ đạo các đơn vị sở, ban, ngành đầu mối, thành phần của hạ tầng dữ liệu không gian (từ thiết lập đến quản lý, vận hành)
-    Có giải pháp công nghệ phù hợp
-    Có nguồn nhân lực, kinh phí nhất định
-    Có chính sách phù hợp nhằm thúc đẩy phát triển các ứng dụng sản phẩm về hạ tầng dữ liệu không gian, thiết lập các cơ chế về nguồn dữ liệu đầu vào, phân phối, chia sẻ, trao đổi và cập nhật dữ liệu không gian, đảm bảo duy trì hoạt động một cách hiệu quả nhất.

Phát triển hạ tầng dữ liệu không gian là cần thiết để tiết kiệm chi phí sản xuất thông tin, tránh trùng lặp, tạo điều kiện tăng nguồn lực thông tin. SDI tạo cơ sở để thu hút mọi nguồn lực từ cộng đồng trong cập nhật, quản lý, tiếp cận và sử dụng, khai thác thông tin không gian; tạo điều kiện để con người chung tay thực hiện mục tiêu phát triển bền vững, mục tiêu thiên nhiên kỷ, bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu. Đặc biệt xây dựng hạ tầng dữ liệu không gian là một trong những nhiệm vụ then chốt trong việc thúc đẩy xây dựng chính phủ điện tử, thành phố thông minh, đô thị thông minh…

Người tổng hợp: AnhNTL - Trung tâm Giải pháp Công ty VidaGIS

Quý khách quan tâm đến công nghệ bản đồ và GIS, vui lòng liên hệ:
Công ty TNHH Việt Nam - Đan Mạch VidaGIS
Tầng 9, tòa nhà 319 Bộ Quốc phòng, số 63 Lê Văn Lương, Trung Hòa, Cầu Giấy, Hà Nội, Việt Nam.
Điện thoại: (+84) 0243 7558210
Mail: info@vidagis.com

 

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Mã bảo mật   

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây